Skip to content

สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์

007

เว็ปไซต์ สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์
ราย ชื่อ คณะกรรมการบริหาร สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์
ข้อ บังคับ สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย

สมาคมหนังสือพิมพ์แห่ง ประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ เริ่มก่อตั้งขึ้นเป็นคั้งแรกเมื่อวันที่ 17 พฤษภาคม 2484 โดยการริเริ่มรวมตัวกัน ของนักหนังสือพิมพ์อาวุโสหลายท่านในยุคสมัยนั้น อาทิ นายกุหลาบ สายประดิษฐ์ (ศรีบูรพา) นายโชติ แพร่พันธุ์ (่ยาขอบ) ครูมาลัย ชูพินิจ (แม่อนงค์-เรียมเอง) ครูอบ ไชยวสุ (ฮิวเมอริสต์) คุณสมัยเรืองไกร และคุณมานิต วสุวัต เป็นต้น ท่านต่าง ๆ เหล่านี้ในขณะนั้นล้วนแยกย้ายกันควบคุมดูแลหนังสือพิมพ์ฉบับต่าง ๆ อยู่ การก่อตั้งสมาคมหนังสือพิมพ์ฯ จึงสำเสร็จอย่างง่ายดาย ได้มีการเปิดป้ายชื่อสมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทยในวันนั้นคือ พันตรีวิลาศ โอสถานนท์ อธิบดีกรมโฆษณาการ (ประชาสัมพันธ์) ซึ่งมี นายกุหลาบ สายประดิษฐ์ เป็นผู้กล่าวรายงาน โดยสมาคมแห่งนี้ นับเป็นสมาคมแรกของผู้ประกอบวิชาชีพหนังสือพิมพ์ ที่ได้ก่อตั้นขึ้นมาในเมืองไทย
คณะกรรมการบริหาร สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ชุดแรกมี พระยาปรีชานุสาสน์ (เสริญ ปัญยารชุน) เจ้าของและผู้อำนวยการบริหารไทยพาณิชยการ ซึ่งเป็นโรงพิมพ์ใหญ่และทันสมัยในยุคนั้น เป็นนายกสมาคม โดยมี กุหลาบ สายประดิษฐ์ เป็นเลขาธาสิการ ประกอบด้วยคณะกรรมการหนังสือพิมพ์ฉบับต่าง ๆ รวม 14 ท่าน
1. นายกุหลาบ สายประดิษฐ์
2. นายมาลัย ชูพินิจ
3. นายประเสริฐ ตรีสวัสดิ์
4. นายเพทาย โชตินุชิต
5. นายมานิต วสุวัต
6. นายสนิท เจริญรัฐ
7. นายประยูร ดารากร ณ อยุธยา
8. นายเทียน เหลียวรักวงศ์
9. ม.จ. ประจวบ ศุขสวัสดิ์
10. นายอบ ไชยวสุ
11. นายประสิทธิ์ ศรีสมวงศ์
12. นายอำพัน บุณยทุทธิ์
13. นายชะเอม อันตระเสน
14. นายพรต พุทธินันท์
สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในระยะแรก ๆ เมื่อก่อตั้งใหม่มีสมาชิกรวมกันไม่เกินร้อยคน เพราะอยู่ในระยะสงครามมหาเอเซียบูรพา ผู้คนในเมืองหลวงต่างอพยพหลบภัย ไปอู่ต่างจังหวัดกันหมด ต่อเมื่อสงครามสงบแล้ว นับแต่นั้นมาสมาชิกของสมาคม ก็เพิ่มจำนวนขึ้นเรื่อย ๆ เป็นร้อยคนและหว่าพันคนในปัจจุบัน จนถึง 2498 ได้เกิดกรณีแตกแยกความคิดเห็นเกิดขึ้น และมีสมาชิกจำนวนหนึ่งแยกตัวออกไปตั้ง สมาคมนักข่าวแห่งประเทศไทยปีนั้น และเกิดความแตกแยกข้นอีกครั้งหนึ่งในมี 2508 ได้มีสมาชิกอีกจำนวนหนึ่ง แยกตัวออกไปก่อตั้งเป็นสมาคมนักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ขึ้นอีกสมาคมหนึ่ง ซึ่งทั้งสามสมาคมดังกล่าวนึ้ นับเป็นสมาคมใหญ่ของคนหนังสือพิมพ์เมืองไทยในปัจจุนัน และได้รวมตัวกันในรูปของสมาพันธ์นักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทยอยู่ในขณะนี้
สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ปักหลักอยู่ที่ถนนบำรุงเมือง เป็นระยะเวลาประมาณ 18 ปี จนถึงปี 2502 ก็ถูกเจ้าของที่ดิน คือ สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ขอที่คืน จึงต้องอพยพมาเช่าตึกแถวสองชั้น ที่ซอยทางเข้าวัดอินทรวิหาร บางขุนพรม อยู่ประมาณหนึ่งปี จึงได้ย้ายมาอยู่ ณ สถานที่ตั้งปัจจุบัน เล่ขที่ 299 ถนนราชสีมา เขตดุสิต ทั้งนี้ด้วยความสามารถของ นายสุรจิตร จันทรสาขา ยายกสมาคมในขณะนั้นที่มีความสัมพันธ์ส่วนตัว คือ เป็นน้อยชายต่างบิดาของ จอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ นายกรัฐมนตรี ที่มีอำนาจมากในยุคนั้น อนุมัติให้เช่าที่ดินของสำนักงานทรัพย์สินกว่าไร่ครึ่ง พร้อมกับอนุมัติเงินจากกองสลากกินแบ่งรัฐบาล ให้ยืมจำนวนหนึ่ง มาดำเนินการก่อสร้างอาคารสถานที่ตั้ง ของสมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย จนเป็นที่ตั้งถาวรในขณะนี้
ที่ผ่านมาสมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ภายใต้การบริหารงานของ นายชัยรัตน์ คำนวณ ตลอด 10 ปี ผลงานที่ควรกล่าวถึงเป็นอันดับแรกสุด ในทันทีที่ก้าวขึ้นรับตำแหน่งนายกสมาคม คือการกราบบังคมทูลขอให้สมาคมฯ ได้เข้ามาอยู่ในพระบรมราชูปถัมภ์ ตามคำกราบบังคมทูล ตั้งแต่วันที่ 5 มิถุนายน พ.ศ.2532 เป็นต้นมา ยิ่งไปกว่านั้น ยังได้พระราชทานพระบรมราชานุญาต ให้อัญเชิญพระมหาพิชัยมงกุฏ มาประดิษฐานเหนือตราสมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ได้อีกด้วย นับเป็นพระมหากรุณาธิคุณล้นเกล้าล้นกระหม่อม แก่บรรดาคนหนังสือพิมพ์ทั้งหลายทั้งปวงอย่างหาที่สุดมิได้
นอกจากนี้ยังได้มีการ ปรับปรุงอาคารสถานที่ใหม่ขึ้นเป็นอันมาก โดยได้ขอรับบริจาคเงินกองทุนเกือบ 30 ล้านบาท จากมูลนิธิธนาคารกรุงเทพ มาดำเนินการก่อสร้างอาคารพิพิธภัณฑ์หนังสือพิมพ์ไทย และห้องสมุดประชาชน ชิน โสภณพนิช เปิดให้บริการให้แก่ประชาชนทั่วไปแล้ว นับเป็นอาคารที่สง่างามที่สุดของวงการสื่อมวลชนในประเทศไทย
นับแต่ปี .ศ. 2484 มาจนถึงปัจจุบัน ครบรอบ 58 ปี แห่งการสถาปนาสมาคมฯ เมื่อวันที่ 17 พฆษภาคม 2542 ที่เพิ่งผ่านพ้นไปเมื่อเร็ว ๆ นี้ สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ มีนายกสมาคมแล้วทั้งหมด 24 ท่าน ที่ผัดเปลียนหมุนเวียนกันเข้ามาบริหารสมาคมฯ ส่วนใหญ่เป็นกันคนละสมัยเดียวก็พ้นไปเลย แต่มีบางท่านเป็นติดต่อกันหลายสมัยสำหรับนายกคนปัจจุบัน คือ นายระวิ โหลทอง ที่นับเป็นนายกสมาคมฯ คนที่ 25 จากการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 26 มีนาคม 2541 ที่ผ่านมานี้ จะทำหน้าที่บริหารงานติดต่อกันไปรวมเวลา 2 ปี
สมาคมหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทย ในพระรมราชูปถัมภ์ ตั้งอยู่เลขที่ 299 ถนนราชสีมา เขตดุสิต กรุงเทพฯ 10300 โทรศัพท์ 243-2910, 243-5876, 241-5929 โทรสาร 243-5876
รายชื่อนายกสมาคมฯ ตั้งแต่อดีต ถึง ปัจจุบัน
1. พระยาปรีชานุสาสน์ (เสริญ ปันยารชุน) พ.ศ. 2484-2486
2. นายมานิต วสุวัต พ.ศ. 2487-2488
3. นายกุหลาบ สายประดิษฐ์ พ.ศ. 2489
4. นายประสิทธิ์ สมิตะศิร พ.ศ. 2490
5. นายโชติ แพร่พันธุ์ พ.ศ. 2491-2492
6. นายอารีย์ วีวีระ พ.ศ. 2493
7. นายประสิทธิ์ สมิตะศิริ พ.ศ. 2493
8. ม.จ. ประสบสุข สุขสวัสดิ์ พ.ศ. 2495
9. ร.ท. สมพันธ์ ขันธชวงนะ พ.ศ. 2496-2498
10. นายเลียว ศรีเสวก พ.ศ. 2299-2500
11. นายสมัย เรืองไกร พ.ศ. 2500-2501
12. นายอุทธรณ์ พลกุล พ.ศ. 2501-2502
13. นายบุญวงศ์ อมาตยกุล พ.ศ. 2502-2503
14. นายสมัย เรืองไกร พ.ศ. 2503-2504
15. นายุรจิตร จันทรสาขา พ.ศ. 2504-2506
16. นายบุญวงศ์ อมาตยกุล พ.ศ. 2507-2510
17. นายชาญชัยศรี พลกุล พ.ศ. 2511-2512
18. นายจรูญ กุวานนท์ พ.ศ. 2513-2516
19. นายวสันต์ ชูสกุล พ.ศ. 2517-2518
20. นายชอบ มณีน้อย พ.ศ. 2519-2522
21. นายปรีชา สามัคคีธรรม พ.ศ. 2523-2524
22. นายประจวบ ทองอุไร พ.ศ. 2525-2527
23. นายละเอียด พิบูลย์สวัสดิ์ พ.ศ. 2528-2530
24. นายชัยรัตน์ คำนวณ พ.ศ. 2531-2540
25. นายระวิ โหลทอง พ.ศ. 2541-2543

นอกจากนี้ สมาคมหนังสือพิมพ์แ ห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ยังมี “มูลนิธิหนังสือพิมพ์” ซึ่งมียอดเงินจดทะเบียนและเงินฝากประจำไว้ประมาณ 1 ล้านบาท นำเอาดอกผลมาช่วยเหลือด้านสวัสดิการต่าง ๆ แก่สมาชิก ทั้งในด้านความเจ็บไข้ได้ป่วย หรือ ถึงแก่ชีวิต ซึ่งจะได้รับการช่วยเหลือถึงหมื่นบาททีเดียว นอกจากนี้ยังมีทุนการศึกษาให้แก่บุตร-ธิดา นักข่าวที่เป็นสมาชิกอีก ทุนละ 2 พันบาท ประมาณปีละ 100 ทุน เป็นต้น